ABD Başkanı Donald Trump, son 24 saat içinde Beyaz Saray’da yaptığı açıklamalarda ve Truth Social hesabı üzerinden paylaştığı mesajlarda, İran ile yürütülen savaşın sona erme ihtimalinin oldukça yüksek olduğunu belirtti.PBS News ve diğer Amerikan yayın organlarına konuşan Trump, iki ülke arasında son günlerde devam eden diplomatik temaslara atıfta bulunarak, “Savaşın bitmesi için çok iyi bir şans var, son 24 saatte oldukça yapıcı görüşmeler gerçekleştirdik” ifadelerini kullandı. Ancak bu iyimser havaya rağmen Trump, Tahran yönetimine sert bir askeri ültimatom vermeyi de ihmal etmedi.
Masadaki Uzlaşı Planı ve Rejimin Çöküş İddiası
Diplomatik kaynaklardan edinilen bilgilere göre, ABD ve İran, savaşı resmen sona erdirecek ve 30 günlük detaylı bir müzakere takvimini başlatacak bir ön mutabakat zaptı üzerinde ortak bir zemine yaklaşıyor.
- Uranyum Esnetmesi: Sızan mutabakat taslaklarına göre Washington, Tahran’ın nükleer programını sınırlandırması karşılığında, uranyum zenginleştirme oranını %3,67 seviyesinde tutmasına izin vermeyi değerlendiriyor.
- Askeri Üstünlük Söylemi: Trump, düzenlediği basın toplantısında İran’ın askeri kapasitesinin büyük ölçüde yok edildiğini öne sürerek, “Hava kuvvetleri, radarları ve donanmaları neredeyse tamamen parçalandı. Karşımızda müzakere edecek lider bulmakta bile zorlanıyoruz” iddiasında bulundu.
Trump’tan Truth Social Üzerinden Sert Tehdit
Sürecin kırılganlığına dikkat çeken Trump, geçmişteki diplomatik başarısızlıkları hatırlatarak temkinli olduğunu aktardı. Sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı paylaşımda, diplomatik bir çıkış yolu aradıklarını fakat İran’ın anlaşmaya uymaması halinde askeri operasyonların boyutunun değişeceğini ilan etti:
“Eğer şartları kabul etmezlerse, bombardıman yeniden başlayacak. Ve bu kez, ne yazık ki, çok daha yüksek bir seviyede ve daha önce hiç görülmemiş bir yoğunlukta olacak.”
Hürmüz Boğazı’nda Abluka ve Küresel Piyasalar
Savaşın bitme ihtimali küresel piyasalarda büyük yankı uyandırırken, Brent petrol fiyatları bir ara %11 oranında sert bir düşüş kaydederek varil başına 98 dolara kadar geriledi. Öte yandan, ABD ordusuna ait savaş gemileri Hürmüz Boğazı üzerindeki askeri ablukayı sürdürüyor. Son 24 saat içinde ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), ablukayı ihlal etmeye çalışan İran bandıralı bir petrol tankerini açılan ateşle hareketsiz bıraktığını duyurdu.
Arabuluculuk rolü üstlenen Pakistan ve Çin yönetimleri ise taraflara Hürmüz Boğazı’nın ticari gemilere tamamen açılması ve kalıcı bir barış için esneklik gösterilmesi yönünde çağrılarını yineliyor. İran Dışişleri Bakanlığı ise ABD’nin taslak önerisinin şu an Tahran’da “değerlendirme aşamasında” olduğunu bildirdi.
admin
