ANKARA — Yükseköğretim sisteminde uzun süredir beklenen ve milyonlarca kişiyi doğrudan ilgilendiren tarihi “Öğrenci Affı” düzenlemesinde en kritik eşik aşıldı. Yükseköğretim Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaştı. 2026-2027 akademik yılı başlamadan hemen önce yürürlüğe giren bu düzenleme, maddi imkansızlık, sağlık sorunları, ailevi nedenler veya azami sürenin dolması gibi gerekçelerle üniversite eğitimi yarım kalan yüz binlerce eski öğrenciye amfilere geri dönüş kapısını sonuna kadar açıyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasının ardından Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmesi beklenen dev paket, yükseköğretimin tüm kademelerini kapsayan çok geniş haklar tanıyor.
Büyük Geri Dönüş: Yeni Öğrenci Affı Kimleri Kapsıyor?
Meclis Genel Kurulu’ndaki bütçe ve komisyon görüşmelerinde muhalefetin de sunduğu önergelerle son şeklini alan yasa, tavanı oldukça geniş tutulmuş bir kapsama sahip. İşte aftan yararlanabilecek olanlar:
- Tüm Akademik Kademeler Dahil: Ön lisans (2 yıllık), lisans (4 yıllık), lisans tamamlama ve yüksek lisans ile doktora (lisansüstü) programlarından ilişiği kesilenler ya da kendi isteğiyle kaydını sildirenler haklarından faydalanabilecek.
- Sınavı Kazanıp Hiç Kayıt Yaptırmayanlar: YKS veya merkezi sınavlar neticesinde bir üniversite programını kazanmış ancak o dönem hakkını kullanıp hiç kayıt yaptırmamış olan adaylar da bu kez üniversiteli olabilecek.
- Geçmiş Afları Yakanlara “Çifte Af” Müjdesi: Komisyonda kabul edilen en radikal değişikliklerden biri bu oldu. Daha önceki öğrenci aflarından yararlanmasına rağmen eğitimini yine tamamlayamayıp hakkını kaybeden öğrencilere de “ikinci bir şans” verilerek af kapsamına dahil edildiler.
- Staj ve İntörnlük Mağdurlarına Ek Sınav Hakları: Eğitiminin son yılına gelmiş ancak laboratuvar, staj uygulamaları veya tıp/sağlık fakültelerindeki intörnlük yükümlülüklerini tamamlayamadığı için mezun olamayan öğrencilere, eksiklerini kapatmaları için iki ek sınav veya telafi süresi verilecek.
Kırmızı Çizgi Çekildi: Kimler Af Kapsamının Dışında Kaldı?
Eğitim hakkını geri vermeyi hedefleyen kanun, akademik dürüstlük ve devlet güvenliği konularında ise son derece katı sınırlar çizdi. Aşağıdaki suçlardan hüküm giyenler af düzenlemesinden kesinlikle yararlanamayacak:
- Terör suçlarından mahkum olanlar ile terör örgütleriyle iltisaklı/irtibatlı olduğu gerekçesiyle üniversiteden ilişiği kesilenler,
- Uyuşturucu ticareti, kasten öldürme, cinsel saldırı ve çocuk istismarı gibi ağır nitelikli suçlardan cezası bulunanlar,
- Sahte belge, sahte lise diploması veya usulsüz evrakla üniversiteye kayıt yaptırdığı sonradan tespit edilenler.
Uygulama Nasıl Olacak? Üniversitelere Başvuru Süreci ve Şartları
Öğrenci affı, Türkiye sınırları içerisindeki tüm devlet ve vakıf üniversitelerinde eş zamanlı olarak zorunlu uygulanacak. Kampüslere geri dönmek isteyenlerin şu bürokratik adımları izlemesi gerekecek:
- 4 Aylık Kritik Süre: Kanun Resmi Gazete’de yayımlandığı andan itibaren, öğrencilerin ilişiklerinin kesildiği üniversitelerin öğrenci işlerine şahsen ya da online sistemler (e-Devlet entegrasyonu) üzerinden 4 ay içinde başvuru yapması şart. Bu süreyi kaçıranlar hakkını kaybedecek.
- Askerlik Tecili ve Muvazzaf İstisnası: Şu an silah altında olan muvazzaf askerler, terhis tarihlerini takip eden 2 ay içinde başvurmaları halinde haktan yararlanabilecek. Ayrıca af ile dönen öğrencilerin askerlik tecil işlemleri YÖK mevzuatına göre yeniden düzenlenecek.
- Ders Muafiyeti ve İntibak: Üniversitelerin senatoları bünyesinde kurulacak komisyonlar, öğrencilerin geçmişte başarılı olduğu dersleri yeni müfredata adapte edecek. Öğrenciler tamamen sıfırdan başlamayacak; kaldıkları yerden veya muaf tutuldukları derslerin ağırlığına göre ilgili dönemden eğitimlerine devam edecekler.
Aynı Pakette Tez Sahtekarlığına Ağır Tokat!
Meclisten geçen yükseköğretim paketi sadece öğrenci affıyla sınırlı kalmadı; akademik dünyayı sarsacak bir ceza maddesi de yasaya eklendi. Bundan böyle para karşılığı tez, ödev veya akademik yayın yazan, yazdıran ya da buna aracılık eden kişilere 5 bin günden 20 bin güne kadar adli para cezası uygulanacak. Bu sahte tezler vasıtasıyla alınan tüm akademik unvanlar ve diplomalar ise geriye dönük olarak tamamen iptal edilecek.
admin
