BEYRUT – Amerika Birleşik Devletleri (ABD) öncülüğünde Washington’da yürütülen diplomatik temaslar sonucu İsrail ve Lübnan hükümetlerinin “şartlı ateşkes” üzerinde mutabakata vardığının açıklanması, sahada karşılık bulmadı. Masada taraf olarak yer almayan Lübnan’ın en güçlü silahlı aktörü Hizbullah, anlaşmanın şartlarını “teslimiyet maddeleri” olarak nitelendirerek resmen devre dışı bıraktığını ilan etti.
Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Aoun’a resmi ret kararını ileten Hizbullah, Washington’da çizilen yeni askeri planın sahada uygulanmasının imkansız olduğunu gösterdi.
“Pilot Bölgeler” Krizi ve Çekilmeme İnadı
Çarşamba günü Washington’da taraflar arasında varılan uzlaşı, Hizbullah unsurlarının sınır hattından ve Litani Nehri’nin güneyinden tamamen tahliye edilmesini şart koşuyordu. Anlaşma uyarınca, stratejik öneme sahip Bofor (Beaufort) Kalesi başta olmak üzere kritik sınır noktalarında “Pilot Güvenlik Bölgeleri” kurulacak ve buraların kontrolü yalnızca resmi Lübnan Silahlı Kuvvetleri’ne devredilecekti.
Hizbullah’ı masada kilitleyen ve anlaşmayı bozan temel noktalar ise şunlar oldu:
- İsrail’in Çekilmeyi Reddetmesi: İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, ateşkes ilan edilse dahi İsrail ordusunun Güney Lübnan’da ilan ettiği tampon “güvenlik bölgesinden” çekilmeyeceğini ve Hizbullah altyapısını vurmaya devam edeceğini açıkça deklare etti.
- Hizbullah’ın Kırmızı Çizgisi: Hizbullah liderliği, İsrail askeri postalları Lübnan topraklarında kaldığı sürece hiçbir silah bırakma veya geri çekilme adımının atılmayacağını vurguladı. Örgüt, yerinden edilen Lübnanlıların evlerine dönmesini, kapsamlı yeniden imar çalışmalarının başlamasını ve Lübnanlı esirlerin serbest bırakılmasını ön şart koşuyor.
İran Cephesi: “En Azından 40 Gün Önceki Hatlara Dönülmeli”
Diplomatik tıkanıklık, ABD ile İran arasında yürütülen daha geniş kapsamlı bölgesel barış müzakerelerini de doğrudan çıkmaza soktu. İran Devrim Muhafızları Ordusu Kudüs Gücü Komutanı İsmail Kaani, direniş ekseninin asgari talebini şu sözlerle duyurdu: “İsrail rejimi, 40 gün önce başlayan bu büyük savaştan önceki sınır hatlarına derhal geri çekilmelidir. Lübnan’da saldırılar bitmeden Washington ile hiçbir bölgesel anlaşma yapılmayacaktır.”
Sahada Bombalar Patlamaya Devam Ediyor
Diplomatik uzlaşı çabalarının havada kalmasıyla birlikte, 4 Haziran sabahından itibaren Güney Lübnan ve Kuzey İsrail hattında askeri hareketlilik yeniden zirve yaptı.
- İsrail savaş uçakları ve silahlı insansız hava araçları (SİHA), Lübnan’ın güneyindeki Sohmor ve Nebatiye yakınlarında 20’den fazla noktayı ağır bombardımana tuttu. Saldırılarda aralarında sivillerin ve sağlık görevlilerinin de bulunduğu can kayıpları bildirildi.
- Hizbullah ise Bofor Kalesi çevresinde konuşlu İsrail askeri araçlarını ve Kuzey İsrail’deki yerleşim birimlerini kamikaze İHA’lar ve ağır füzelerle hedef alarak misilleme yaptı.
Lübnan hükümeti anlaşmayı “kalıcı barış için son fırsat” olarak tanımlasa da, sahadaki silahlı realite Orta Doğu’daki savaşın diplomatik bildirilerle kolay kolay bitmeyeceğini bir kez daha tescillemiş oldu.
admin
